Livres-entretiens

Nilüfer Göle, Kesif Yolculugu: Türkiye, Islam ve Avrupa, Granada, Istanbul, 2013

Bu kitabı on yıl sonra korkarak, naftalin kokmasından çekinerek yeniden elime aldığımda, şaşırarak farkettim ki, kendi söylediklerimden çok, söyleşiyi yapan kişiler mütevazı imzalarından çıkıp gözümün önüne geldiler. Ne kadar farklı yüzler ve seslerin bana eşlik ettiğini, bu yolculukta beni yalnız bırakmadığını düşündüm, mutlu oldum. Yeniden onlarla sanal alanda konuşmaya başladım. Özlemişim sohbetlerini, beni sorguya çekmelerini. Hepsi kendi alanında bir yol çizmiş, yazılarında mesleklerinde ilerlemiş, yaşamlarını bilgiyle sanatla doldurmuş. Her birinin sureti meğer « kalbimin fotoğraf karelerine » düşmüş. Söyleşi aracılığıyla bu kişilerle aramda bir bağ kurulmuş zaman içinde, yollarımız her zaman kesişmese de. Onların hayatını, bugün durdukları yeri düşünürken Türkiye’nin tarih seyrini görebiliyorum. Her biri farklı meslek dillerinden, zeminlerden konuşarak bir « desen » ortaya çıkarmaktalar…  -Nilüfer Göle- (Tanıtım Bülteninden)

Ayşe Çavdar (dir.) Nilüfer Göle: Mahremin Göçü, Hayy Kitap, Istanbul, 2011

O bir sosyal bilim zanaatkârı. Görüyor, seziyor, araştırıyor! Toplumu sekülarizm, Marxizm, feminizm gibi meta anlatılarla ‘sorgulamak’ yerine, onu ince işçilikle anlamaya, kavramaya çalışıyor. Toplumun DNA’sına bakarak ayrıntılardan bütünü resmetmeye gayret ediyor. Yeni bir toplumsal muhayyilenin yollarını açmak için, varolan zihinsel kalıpları, kemikleşmiş dili, algıyı kırıyor, oyunu bozmaktan haz alıyor. Kendi cemaati tarafından ‘yok sayılmak’ pahasına başörtüsü gibi, mahrem gibi ‘marjinal’ konularla ilgileniyor. Ama apoletli bilim çevrelerince marjinal olarak yaftalanan bu konular bir zaman sonra ‘ana akım’ oluveriyor. Ve Nilüfer Göle öngörülerinde haklı çıkıyor. Ona karşı çıkanlar sobeleniyor. 1970’lerin aceleci devrimci Türk solu, başörtülüleri ‘gerici’ tırnağına hapsedenler, ‘Batı dışı modernlik olamaz’, ‘modernle mahrem yan yana gelemez’ diyenler…

Zafer Özcan (dir.), Nilüfer Göle ile Toplumun Merkezine Yolculuk, Ufuk Kitaplari, Istanbul, 2002

Toplumun merkezi kaçınılmaz olarak farklılıkları, çatışmaları içinde barındırıyor. Bu da toplumu tek bir özne olarak ifade edemeyeceğimizi gösteriyor. Bu çatışmalar yaratıcı çatışmalar olabileceği gibi yıkıcı da olabilir. Toplumsal farklılıkların, tartışmaların ve çatışmaların hiçbir yeni-düzen-yaratıcı enerjisi olmaması sonucunda toplum ya kendi içinde çözülür, içsavaş durumları gibi, ya da sadece devletin düzenine tabi olur, devrim ya da askeri darbelerde görüldüğü gibi. Sonuç olarak toplum her iki durumda da merkezini, daha da ötesi yaratıcı enerjisini kaybeder, eskir. Toplumun merkezine yolculuk, geleceği şimdiden tam olarak kestiremeyeceğimiz, bilinmeyen bir istikamete yolculuk. Bilim (kurgu), macera ve keşiften oluşan bir yolculuk. Jules Verne’in bilimkurgusundaki gibi: Arzın Merkezine Yolculuk.